Dane szczegółowe książki
Rozwój metajęzykowy a osiągnięcia w czytaniu u dzieci 6-9-letnich / Krasowicz-Kupis, Grażyna
Autorzy
Tytuł
Rozwój metajęzykowy a osiągnięcia w czytaniu u dzieci 6-9-letnich
Wydawnictwo
Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, 1999
ISBN
8322713800
Hasła przedmiotowe
Spis treści
pokaż spis treści
Wstęp 9
ROZDZIAŁ I.
Komunikacja, język, metajęzyk- zagadnienia terminologiczne 13
1.1. Mowa jako forma komunikacji językowej 13
1.2. Czytanie i pisanie jako formy komunikacji językowej 17
1.3. Metajęzyk a komunikacja i poznanie 20
1.3.1. Istota metajęzyka 20
1.3.2. Psycholingwistyczne koncepcje metajęzyka 22
1.3.3. Procesy epi- i metajęzykowe jako składniki aktywności metajęzykowej 24
1.4. Metajęzyk a metakomunikacja i metapoznanie 26
1.5. Zdolności metajęzykowe a poznanie 28
1.6. Podsumowanie 30
ROZDZIAŁ II.
Rozwój metajęzykowy w okresie dzieciństwa 31
2.1. Rozwój językowy a metajęzykowy 31
2.2. Modele rozwoju metajęzykowego 35
2.2.1. Teorie poznawcze 35
2.2.1.1. Poznawcza teoria stadialna Ann VanKleeck 35
2.2.1.2. Poznawcza teoria fazowa – Anette Karmiloff-Smith 39
2.2.2. Koncepcja rozwoju metajęzykowego dziecka według Jean Emile Gombert 43
2.2.3. Społeczne teorie konstruktywistyczne 48
2.3. Zakres rozwoju metajęzykowego 50
2.4. Podsumowanie 56
ROZDZIAŁ III.
Podstawowe problemy w badaniach nad czytaniem 58
3.1. Wprowadzenie 58
3.2. Istota czynności czytania 59
3.3. Opanowywanie czytania – akt naturalny czy narzucony 62
3.4. Strategie czytania 63
3.5. Rola kontekstu w czytaniu 67
3.6. Rola świadomości językowej w czytaniu 69
3.7. Modele opanowywania czytania 71
3.7.1. Trójfazowy model Uty Frith 72
3.7.2. Stadialny model Georga Marsha i współpracowników 73
3.7.3. Czytanie prawo- i lewopółkulowe w neuropsychologicznej koncepcji Dirka Bakkera 74
3.7.4. Czytanie „z wyglądu” według modelu Linnei Ehri 75
3.7.5. Model opanowywania czytania według J: L. Kirby 77
3.7.6. Przyczynowa teoria Petera Bryanta i Ushy Goswami 80
3.7.7. Opanowywanie czytania-podsumowanie 81
3.8. Podsumowanie 82
ROZDZIAŁ IV.
Projekt badań podłużnych nad osiągnięciami w czytaniu na tle rozwoju metajęzykowego dzieci 6-9-letnich 85
4.1. Cele, założenia i pytania badawcze 85
4.2. Ocena umiejętności metajęzykowych 89
4.2.1. Umiejętności metafonologiczne 89
4.2.1.1. Rozpoznawanie rymów i aliteracji 90
4.2.1.2. Analiza i synteza sylabowa słów i pseudosłów 91
4.2.1.3. Analiza i synteza fonemowa słów i pseudosłów 92
4.2.1.4. Różnicowanie struktury fonemowej słów i pseudosłów 93
4.2.1.5. Tworzenie rymów i aliteracji 94
4.2.1.6. Przekształcanie słów przez usuwanie sylab 95
4.2.1.7. Przekształcanie słów 96
4.2.1.8. Usuwanie fonemów ze słów 96
4.2.2. Umiejętności metajęzykowe morfologiczno-składniowe 97
4.2.2.1. Rozumienie złożonych poleceń językowych 97
4.2.2.2. Ocena poprawności gramatycznej zdań 98
4.2.2.3. Korekta zdań 99
4.2.2.4. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe poprzez porządkowanie i transformację części składowych – budowanie zdań z wyrazów w formie podstawowej 100
4.2.2.5. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe przez operacje morfologiczno-składniowe na pseudosłowach – nadawanie właściwej formy gramatycznej sztucznym słowom 101
4.3. Ocena umiejętności czytania 102
4.3.1. Ocena dekodowania 102
4.3.2. Ocena rozumienia 103
4.4. Ocena niektórych poznawczych umiejętności badanych dzieci 104
4.5. Opis badanej grupy 105
4.6. Procedura badania 107
4.7. Kierunki analizy zebranego materiału 110
4.1.3. Weryfikacja założeń dotyczących metod badania rozwoju metafonologicznego 111
4.1.4. Analiza związku rozwoju metajęzykowego z osiągnięciami w czytaniu 115
Rozdział V. Rozwój metafonologiczny dziecka 119
5.1. Wprowadzenie 119
5.2. Przegląd badań nad rozwojem metafonologicznym 121
5.2.1. Świadomość sylabowa 121
5.2.2. Świadomość elementów śródsylabowych – rymy i aliteracje 123
5.2.3. Świadomość fonemowa 124
5.2.4. Podsumowanie – sprawności epifonologiczne i metafonologiczne 129
5.2.4.1. Sprawności epifonologiczne 129
5.2.4.2. Sprawności metafonologiczne 130
5.3. Charakterystyka umiejętności metafonologicznych dzieci 6-8-letnich na podstawie badań własnych 131
5.3.1. Rozwój umiejętności różnicowania struktury fonemowej 134
5.3.1.1. Różnicowanie struktury fonemowej słów 134
5.3.1.2. Różnicowanie struktury fonemowej pseudosłów 135
5.3.2. Rozwój umiejętności metafonologicznych sylabowych 136
5.3.2.1. Analiza i synteza sylabowa słów i pseudosłów 137
5.3.2.1.1. Rozwój umiejętności dokonywania analizy sylabowej 137
5.3.2.1.2. Rozwój umiejętności dokonywania syntezy sylabowej 139
5.3.3. Rozwój umiejętności w zakresie rymów i operacji metafonologicznych 140
5.3.3.1. Umiejętności w zakresie rymów 140
5.3.3.1.1. Rozpoznawanie rymów 141
5.3.3.1.2. Tworzenie rymów 142
5.3.3.2. Usuwanie sylab 144
5.3.3.2.1. Usuwanie sylab w słowach 144
5.3.3.2.2. Usuwanie sylab w tekście 146
5.3.3.3. Przestawianie głosek i sylab 148
5.3.3.3.1. Przestawianie głosek 149
5.3.33.2. Szyfrowanie 151
5.33.4. Porównywanie struktury fonemowej 153
5.33.4.1. Porównywanie struktury fonemowej słów 153
5.33.4.2. Porównywanie struktury fonemowej pseudosłów 154
5.3.4. Rozwój umiejętności metafonologicznych fonemowych 155
53.4.1. Umiejętności w zakresie aliteracji 155
53.4.1.1. Rozpoznawanie aliteracji 155
53.4.1.2. Tworzenie aliteracji 156
53.4.2. Umiejętności w zakresie analizy i syntezy fonemowej 158
53.4.2.1. Analiza i synteza fonemowa słów 158
53.4.2.2. Analiza i synteza fonemowa pseudosłów 160
5.3.3.43. Usuwanie fonemów ze słów 161
5.4. Podsumowanie badań własnych – model rozwoju metafonologicznego dzieci polskich 6-8-letnich 163
5.4.1. Rozwój umiejętności reprezentujących czynnik różnicowania struktury fonemowej 164
5.4.2. Rozwój umiejętności metafonologicznych reprezentujących czynnik sylabowy 165
5.4.3. Rozwój umiejętności reprezentujących czynnik rymów oraz operacji metafonologicznych 167
5.43.1. Rymy 167
5.43.2. Usuwanie sylab 170
5.4.33. Przestawianie głosek i sylab 172
5.43.4. Porównywanie struktury fonemowej 173
5.4.4. Rozwój umiejętności reprezentujących czynnik fonemowy 173
5.4.4.1. Aliteracje 174
5.4.43. Analiza i synteza fonemowa 175
5.4.43. Usuwanie fonemów 178
5.4.5. Rozwój metafonologiczny 179
ROZDZIAŁ VI. Rozwój metamorfologiczny i metasyntaktyczny 181
6.1. Wprowadzenie 181
6.2. Przegląd badań nad rozwojem metamorfologicznym i metaskładniowym 182
6.2.1. Świadomość słowa 182
6.2.2 Rozwój świadomości modemowej 184
6.2.3. Rozwój metasyntaktyczny 186
6.2.3.1. Osądy metasyntaktyczne 186
6.2.3.1.1. Osądy dotyczące poprawności gramatycznej zdań 186
6.2.3.1.2. Osądy dotyczące poprawności gramatycznej a osądy dotyczące akceptacji treściowej 190
6.2.3.2. Kontrola metasyntaktyczna 191
6.2.3.2.1. Badanie składniowych autokorekcji 191
6.2.3.2.2. Badania składniowych korekcji wypowiedzi innych osób 193
6.2.33. Podsumowanie 196
6.3. Rozwój świadomości morfologicznej i składniowej dzieci w wieku 6-8 lat na podstawie badań własnych 198
6.3.1. Osądy poprawności gramatycznej zdań 201
6.3.2. Umiejętności zdaniowe w zakresie świadomości morfologiczno-składniowej 203
63.2.1. Korekta zdań przez dodawanie fonemów do słów w kontekście 203
63.2.2. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe – uzupełnianie brakujących słów 207
63.2.2.1. Uzupełnianie zdań 207
63.2.2.2. Kończenie zdań 211
6.3.4. Rozumienie poleceń językowych 216
6.3.5. Umiejętności morfologiczno-składniowe 218
63.5.1. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe poprzez porządkowanie i transformację części składowych 218
63.5.2. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe przez operacje morfologiczno-składniowe na pseudosłowach 222
6.4. Podsumowanie na temat rozwoju metaskładniowego dzieci 6-8-letnich 224
ROZDZIAŁ VII. Charakterystyka umiejętności czytania dzieci 6-9-letnich 231
7.1. Nabywanie umiejętności czytania – analiza porównawcza na podstawie literatury 231
7.2. Charakterystyka umiejętności czytania na poszczególnych poziomach 237
7.2.1. Dekodowanie wyrazów 239
7.2.2. Dekodowanie pseudowyrazów 242
7.2.3. Czytanie tekstu ze zrozumieniem 243
7.2.4. Charakterystyka poprawności czytania ze względu na rodzaj czytanego materiału 245
7.3. Rola rozwoju intelektualnego w nabywaniu czytania 246
7.4. Podsumowanie – charakterystyka czynności czytania 251
ROZDZIAŁ VIII. Świadomość językowa a osiągnięcia w czytaniu 253
8.1. Model prognostyczny dla osiągnięć w czytaniu polskich dzieci do 9. roku życia 253
8.1.1. Wczesne umiejętności metajęzykowe a poziom czytania w klasie „0” 254
8.1.2. Wczesne umiejętności metafonologiczne a poziom czytania w klasie ,,I” 256
8.1.2.1. Tempo i poprawność czytania wyrazów 257
8.1.2.2. Tempo i poprawność czytania pseudowyrazów 260
8.1.2.3. Poprawność czytania tekstu 264
8.1.2.4. Rozumienie 266
8.1.3. Wczesne umiejętności metajęzykowe a poziom czytania w klasie „II” 266
8.1.3.1. Tempo ipoprawność czytania wyrazów 268
8.1.3.2. Tempo i poprawność czytania pseudowyrazów 272
8.1.3.3. Tempo i poprawność czytania tekstu 273
8.1.3.4. Rozumienie 279
8.1.4. Model prognostyczny dla czytania – podsumowanie 279
8.2. Model korelacyjny dla czytania i umiejętności metajęzykowych 283
8.2.1. Umiejętności metajęzykowe a poziom czytania 7-latków 283
8.2.2. Umiejętności metajęzykowe a poziom czytania 8-latków 285
8.3. Podsumowanie 289
ROZDZIAŁ IX. Przebieg opanowywania umiejętności czytania przez dzieci polskie – charakterystyka i uwarunkowania 294
9.1. Wprowadzenie 294
9.2. Związek czytania z rozwojem metafonologicznym 296
9.2.1. Umiejętności metafonologiczne jako warunek opanowania czytania 297
9.2.2. Umiejętności metafonologiczne jako konsekwencja nauki czytania 301
9.2.3. Wczesny trening metafonologiczny i jego wpływ na uczenie się czytania 303
9.2.4. Międzykulturowe badania nad rolą świadomości językowej w opanowywaniu czytania w różnych językach 304
9.2.5. Wyniki badań własnych 306
9.3. Związek czytania z rozwojem metaskładniowym 310
9.3.1. Przegląd badań nad wpływem świadomości składniowej na osiągnięcia w czytaniu 310
9.3.2. Wyniki badań własnych 313
9.4. Model przyswajania czytania przez dzieci polskie 314
Bibliografia 319
Aneks 335
ROZDZIAŁ I.
Komunikacja, język, metajęzyk- zagadnienia terminologiczne 13
1.1. Mowa jako forma komunikacji językowej 13
1.2. Czytanie i pisanie jako formy komunikacji językowej 17
1.3. Metajęzyk a komunikacja i poznanie 20
1.3.1. Istota metajęzyka 20
1.3.2. Psycholingwistyczne koncepcje metajęzyka 22
1.3.3. Procesy epi- i metajęzykowe jako składniki aktywności metajęzykowej 24
1.4. Metajęzyk a metakomunikacja i metapoznanie 26
1.5. Zdolności metajęzykowe a poznanie 28
1.6. Podsumowanie 30
ROZDZIAŁ II.
Rozwój metajęzykowy w okresie dzieciństwa 31
2.1. Rozwój językowy a metajęzykowy 31
2.2. Modele rozwoju metajęzykowego 35
2.2.1. Teorie poznawcze 35
2.2.1.1. Poznawcza teoria stadialna Ann VanKleeck 35
2.2.1.2. Poznawcza teoria fazowa – Anette Karmiloff-Smith 39
2.2.2. Koncepcja rozwoju metajęzykowego dziecka według Jean Emile Gombert 43
2.2.3. Społeczne teorie konstruktywistyczne 48
2.3. Zakres rozwoju metajęzykowego 50
2.4. Podsumowanie 56
ROZDZIAŁ III.
Podstawowe problemy w badaniach nad czytaniem 58
3.1. Wprowadzenie 58
3.2. Istota czynności czytania 59
3.3. Opanowywanie czytania – akt naturalny czy narzucony 62
3.4. Strategie czytania 63
3.5. Rola kontekstu w czytaniu 67
3.6. Rola świadomości językowej w czytaniu 69
3.7. Modele opanowywania czytania 71
3.7.1. Trójfazowy model Uty Frith 72
3.7.2. Stadialny model Georga Marsha i współpracowników 73
3.7.3. Czytanie prawo- i lewopółkulowe w neuropsychologicznej koncepcji Dirka Bakkera 74
3.7.4. Czytanie „z wyglądu” według modelu Linnei Ehri 75
3.7.5. Model opanowywania czytania według J: L. Kirby 77
3.7.6. Przyczynowa teoria Petera Bryanta i Ushy Goswami 80
3.7.7. Opanowywanie czytania-podsumowanie 81
3.8. Podsumowanie 82
ROZDZIAŁ IV.
Projekt badań podłużnych nad osiągnięciami w czytaniu na tle rozwoju metajęzykowego dzieci 6-9-letnich 85
4.1. Cele, założenia i pytania badawcze 85
4.2. Ocena umiejętności metajęzykowych 89
4.2.1. Umiejętności metafonologiczne 89
4.2.1.1. Rozpoznawanie rymów i aliteracji 90
4.2.1.2. Analiza i synteza sylabowa słów i pseudosłów 91
4.2.1.3. Analiza i synteza fonemowa słów i pseudosłów 92
4.2.1.4. Różnicowanie struktury fonemowej słów i pseudosłów 93
4.2.1.5. Tworzenie rymów i aliteracji 94
4.2.1.6. Przekształcanie słów przez usuwanie sylab 95
4.2.1.7. Przekształcanie słów 96
4.2.1.8. Usuwanie fonemów ze słów 96
4.2.2. Umiejętności metajęzykowe morfologiczno-składniowe 97
4.2.2.1. Rozumienie złożonych poleceń językowych 97
4.2.2.2. Ocena poprawności gramatycznej zdań 98
4.2.2.3. Korekta zdań 99
4.2.2.4. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe poprzez porządkowanie i transformację części składowych – budowanie zdań z wyrazów w formie podstawowej 100
4.2.2.5. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe przez operacje morfologiczno-składniowe na pseudosłowach – nadawanie właściwej formy gramatycznej sztucznym słowom 101
4.3. Ocena umiejętności czytania 102
4.3.1. Ocena dekodowania 102
4.3.2. Ocena rozumienia 103
4.4. Ocena niektórych poznawczych umiejętności badanych dzieci 104
4.5. Opis badanej grupy 105
4.6. Procedura badania 107
4.7. Kierunki analizy zebranego materiału 110
4.1.3. Weryfikacja założeń dotyczących metod badania rozwoju metafonologicznego 111
4.1.4. Analiza związku rozwoju metajęzykowego z osiągnięciami w czytaniu 115
Rozdział V. Rozwój metafonologiczny dziecka 119
5.1. Wprowadzenie 119
5.2. Przegląd badań nad rozwojem metafonologicznym 121
5.2.1. Świadomość sylabowa 121
5.2.2. Świadomość elementów śródsylabowych – rymy i aliteracje 123
5.2.3. Świadomość fonemowa 124
5.2.4. Podsumowanie – sprawności epifonologiczne i metafonologiczne 129
5.2.4.1. Sprawności epifonologiczne 129
5.2.4.2. Sprawności metafonologiczne 130
5.3. Charakterystyka umiejętności metafonologicznych dzieci 6-8-letnich na podstawie badań własnych 131
5.3.1. Rozwój umiejętności różnicowania struktury fonemowej 134
5.3.1.1. Różnicowanie struktury fonemowej słów 134
5.3.1.2. Różnicowanie struktury fonemowej pseudosłów 135
5.3.2. Rozwój umiejętności metafonologicznych sylabowych 136
5.3.2.1. Analiza i synteza sylabowa słów i pseudosłów 137
5.3.2.1.1. Rozwój umiejętności dokonywania analizy sylabowej 137
5.3.2.1.2. Rozwój umiejętności dokonywania syntezy sylabowej 139
5.3.3. Rozwój umiejętności w zakresie rymów i operacji metafonologicznych 140
5.3.3.1. Umiejętności w zakresie rymów 140
5.3.3.1.1. Rozpoznawanie rymów 141
5.3.3.1.2. Tworzenie rymów 142
5.3.3.2. Usuwanie sylab 144
5.3.3.2.1. Usuwanie sylab w słowach 144
5.3.3.2.2. Usuwanie sylab w tekście 146
5.3.3.3. Przestawianie głosek i sylab 148
5.3.3.3.1. Przestawianie głosek 149
5.3.33.2. Szyfrowanie 151
5.33.4. Porównywanie struktury fonemowej 153
5.33.4.1. Porównywanie struktury fonemowej słów 153
5.33.4.2. Porównywanie struktury fonemowej pseudosłów 154
5.3.4. Rozwój umiejętności metafonologicznych fonemowych 155
53.4.1. Umiejętności w zakresie aliteracji 155
53.4.1.1. Rozpoznawanie aliteracji 155
53.4.1.2. Tworzenie aliteracji 156
53.4.2. Umiejętności w zakresie analizy i syntezy fonemowej 158
53.4.2.1. Analiza i synteza fonemowa słów 158
53.4.2.2. Analiza i synteza fonemowa pseudosłów 160
5.3.3.43. Usuwanie fonemów ze słów 161
5.4. Podsumowanie badań własnych – model rozwoju metafonologicznego dzieci polskich 6-8-letnich 163
5.4.1. Rozwój umiejętności reprezentujących czynnik różnicowania struktury fonemowej 164
5.4.2. Rozwój umiejętności metafonologicznych reprezentujących czynnik sylabowy 165
5.4.3. Rozwój umiejętności reprezentujących czynnik rymów oraz operacji metafonologicznych 167
5.43.1. Rymy 167
5.43.2. Usuwanie sylab 170
5.4.33. Przestawianie głosek i sylab 172
5.43.4. Porównywanie struktury fonemowej 173
5.4.4. Rozwój umiejętności reprezentujących czynnik fonemowy 173
5.4.4.1. Aliteracje 174
5.4.43. Analiza i synteza fonemowa 175
5.4.43. Usuwanie fonemów 178
5.4.5. Rozwój metafonologiczny 179
ROZDZIAŁ VI. Rozwój metamorfologiczny i metasyntaktyczny 181
6.1. Wprowadzenie 181
6.2. Przegląd badań nad rozwojem metamorfologicznym i metaskładniowym 182
6.2.1. Świadomość słowa 182
6.2.2 Rozwój świadomości modemowej 184
6.2.3. Rozwój metasyntaktyczny 186
6.2.3.1. Osądy metasyntaktyczne 186
6.2.3.1.1. Osądy dotyczące poprawności gramatycznej zdań 186
6.2.3.1.2. Osądy dotyczące poprawności gramatycznej a osądy dotyczące akceptacji treściowej 190
6.2.3.2. Kontrola metasyntaktyczna 191
6.2.3.2.1. Badanie składniowych autokorekcji 191
6.2.3.2.2. Badania składniowych korekcji wypowiedzi innych osób 193
6.2.33. Podsumowanie 196
6.3. Rozwój świadomości morfologicznej i składniowej dzieci w wieku 6-8 lat na podstawie badań własnych 198
6.3.1. Osądy poprawności gramatycznej zdań 201
6.3.2. Umiejętności zdaniowe w zakresie świadomości morfologiczno-składniowej 203
63.2.1. Korekta zdań przez dodawanie fonemów do słów w kontekście 203
63.2.2. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe – uzupełnianie brakujących słów 207
63.2.2.1. Uzupełnianie zdań 207
63.2.2.2. Kończenie zdań 211
6.3.4. Rozumienie poleceń językowych 216
6.3.5. Umiejętności morfologiczno-składniowe 218
63.5.1. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe poprzez porządkowanie i transformację części składowych 218
63.5.2. Korekta zdań przedstawionych jako nieprawidłowe przez operacje morfologiczno-składniowe na pseudosłowach 222
6.4. Podsumowanie na temat rozwoju metaskładniowego dzieci 6-8-letnich 224
ROZDZIAŁ VII. Charakterystyka umiejętności czytania dzieci 6-9-letnich 231
7.1. Nabywanie umiejętności czytania – analiza porównawcza na podstawie literatury 231
7.2. Charakterystyka umiejętności czytania na poszczególnych poziomach 237
7.2.1. Dekodowanie wyrazów 239
7.2.2. Dekodowanie pseudowyrazów 242
7.2.3. Czytanie tekstu ze zrozumieniem 243
7.2.4. Charakterystyka poprawności czytania ze względu na rodzaj czytanego materiału 245
7.3. Rola rozwoju intelektualnego w nabywaniu czytania 246
7.4. Podsumowanie – charakterystyka czynności czytania 251
ROZDZIAŁ VIII. Świadomość językowa a osiągnięcia w czytaniu 253
8.1. Model prognostyczny dla osiągnięć w czytaniu polskich dzieci do 9. roku życia 253
8.1.1. Wczesne umiejętności metajęzykowe a poziom czytania w klasie „0” 254
8.1.2. Wczesne umiejętności metafonologiczne a poziom czytania w klasie ,,I” 256
8.1.2.1. Tempo i poprawność czytania wyrazów 257
8.1.2.2. Tempo i poprawność czytania pseudowyrazów 260
8.1.2.3. Poprawność czytania tekstu 264
8.1.2.4. Rozumienie 266
8.1.3. Wczesne umiejętności metajęzykowe a poziom czytania w klasie „II” 266
8.1.3.1. Tempo ipoprawność czytania wyrazów 268
8.1.3.2. Tempo i poprawność czytania pseudowyrazów 272
8.1.3.3. Tempo i poprawność czytania tekstu 273
8.1.3.4. Rozumienie 279
8.1.4. Model prognostyczny dla czytania – podsumowanie 279
8.2. Model korelacyjny dla czytania i umiejętności metajęzykowych 283
8.2.1. Umiejętności metajęzykowe a poziom czytania 7-latków 283
8.2.2. Umiejętności metajęzykowe a poziom czytania 8-latków 285
8.3. Podsumowanie 289
ROZDZIAŁ IX. Przebieg opanowywania umiejętności czytania przez dzieci polskie – charakterystyka i uwarunkowania 294
9.1. Wprowadzenie 294
9.2. Związek czytania z rozwojem metafonologicznym 296
9.2.1. Umiejętności metafonologiczne jako warunek opanowania czytania 297
9.2.2. Umiejętności metafonologiczne jako konsekwencja nauki czytania 301
9.2.3. Wczesny trening metafonologiczny i jego wpływ na uczenie się czytania 303
9.2.4. Międzykulturowe badania nad rolą świadomości językowej w opanowywaniu czytania w różnych językach 304
9.2.5. Wyniki badań własnych 306
9.3. Związek czytania z rozwojem metaskładniowym 310
9.3.1. Przegląd badań nad wpływem świadomości składniowej na osiągnięcia w czytaniu 310
9.3.2. Wyniki badań własnych 313
9.4. Model przyswajania czytania przez dzieci polskie 314
Bibliografia 319
Aneks 335